(tr) DAF, Meydan #41 - Röportaj: Radikal Kooperatiflerin Küresel Ağı- FAiR COOPDAF, Meydan #41 - Röportaj: Radikal Kooperatiflerin Küresel Ağı- FAiR COOP

a-infos-tr at ainfos.ca a-infos-tr at ainfos.ca
Thu Nov 30 06:11:40 CET 2017


2006-2009 yılları arasında farklı bankalardan asla geri ödememek üzere yaklaşık yarım 
milyon Euro kredi çeken ve bu parayı toplumun tabandan örgütlenmesi için Katalonya'daki 
antikapitalist ve anarşist gruplara bağışlayan Enric Duran, tutsaklıktan kurtulduktan 
sonraki süre boyunca önceki süreçte kurulan Cooperativa Integral'i toplumsallaştırdı. 
Dünya çapında benzer kooperatifleri birbirine bağlamak ve dayanışma ile daha da 
güçlendirmek için kurulan Fair Coop ile ilgili olarak İstanbul'da bulunan Enric Duran'la 
bir röportaj gerçekleştirdik. ---- 2012'de seninle röportaj yaptığımızda Cooperativa 
Integral (CIC) kurulalı henüz 2.5 yıl olmuştu. 2012'den beri CIC'de nasıl gelişmeler oldu? 
---- Enric Duran: CIC'in 2014'ten sonraki büyüme ve gelişme sürecinde ben sürgündeydim ve 
daha çok global ölçekte bu modelin yayılmasına odaklandım. O yüzden sadece uzaktan takip 
edebildim. Integral Kooperatifinin daha merkezsiz hareket etmesini sağlayacak bir bölünme 
süreci yaşadığını söyleyebiliriz. Hepsi birer öz-örgütlenme olan bu kolektiflerin 
merkezsiz, konfederatif bir yapı oluşturmaları kolay bir süreç değil. Kolektiflerin sayısı 
zamanla 700'e ulaştı ve sonra bu seviyede kaldı.

Aynı zamanda, ortak işleri yürüten 50 kişilik bir grubu var. Ortak işlerin bütçesi ise 
konfederasyon meclisinde belirleniyor. Bunun dışında çoğu ekonomik olan bazı sorunlar 
yaşadığını söyleyebilirim. Bu tip sorunların, kapitalist bir toplumda alternatif bir şey 
yapmak istediğinizde karşınıza çıkması doğal.

Bunun alternatif bir ekonomik model olduğunu söyleyebilir miyiz?

Kolektifler temel olarak yatay örgütlü ve kendi karar alma mekanizmaları var. Ancak bu 
hala geliştirilmekte olan bir model. Örneğin üzerinde çalışılan karşılıklı bir sosyal 
sigorta projesi var. Bu, biri hastalandığında ya da yaşlandığında ihtiyaçlarını devletten 
değil kooperatiften sağlamak için geliştirilen bir proje. Bu hizmetler bu konuda 
uzmanlaşmış ve gönüllü olan insanların oluşturduğu kolektiflerle sağlanacak. Maddi 
gereksinimler için de bir bütçe ayrılmış durumda. Toplumsal bir dönüşüm sağlamak 
istiyoruz. Bu yüzden sadece enerjisi yüksek gençler için değil herkesin, hayatının her 
döneminde içinde olabileceği bir model olmalı.

Bir yandan bu katı bir model değil. Örneğin Katalonya'da birçok alternatif okul var. Bu 
modelde, kolektifler zaten devletin denetiminde olmayan alternatif okullar ile kurdukları 
yerel ilişkiler ile toplumsal ihtiyaçlarını karşılayabiliyorlar. Bazı bölgelerde herkesin 
kullandığı binalar var. Olanlar da bölgeye göre farklı şekilde işliyor. Komün halinde 
yaşayanlar da var, aile olarak da.

Bu alternatif ekonomik modelin politik hareketle ilişkisi nedir?

Hareketin farklı dönemlerde farklı öncelikleri oluyor. Bazı dönemlerde mobilizasyon, 
çatışmalar ve isyanlar olurken, diğer dönemlerde mahalle seviyesinde ve yaşamsal projelere 
ve ideolojik ve politik söylemin oluşturulmasına katılabilir.

CIC, devletin vergi, banka, para birimi gibi baskı araçlarına karşı itaatsizliği ve 
dayanışmayı örgütlüyor. Kolektifler bir yandan grevler ve toplumsal hareketlerle dayanışma 
gösterirken, diğer yandan politik bilgi paylaşımlarını sürdürüyorlar. Bunlar birbirini 
etkileyen süreçler.

CIC deneyiminin ardından başlayan Fair Coop projesi ve Fair Coin'den bahsedebilir misin?

CIC kolektifleri büyüdükçe, ekonomik problemlerin yanı sıra devletin baskılarına karşı 
direnişin riskleri artmaya başladı. Diğer muhalifler fonlama yoluyla bu baskılara maruz 
kalmadan rahatça hareket edebilirken radikal kolektifler hem kaynak bulmak, hem de yasal 
yaptırımlardan kaçınmak konularında zorlanıyorlar. Kolektiflerin büyüyebilmesi için, yasal 
olarak daha risksiz bir alan yaratmak gerekiyordu.

Fair Coop, 2014'ten beri devletin vergi, para birimi, harçlar, bankalar gibi baskıcı 
yapılarına karşı kolektiflere direniş araçları sunuyor. Devlet yapılarının dışında ve 
cezalara maruz kalmadan öz-örgütlenmeler yaratabildiğimiz zaman, bunun politik etkisi daha 
yüksek oluyor. Fair Coop bunu, dünya çapında 25 ülkede bulunan örgütlenmeleri sayesinde 
yapıyor.

Fair Coop'un her bölgede, birer açık doğrudan demokratik meclis olan, yerel birimleri var. 
Bu birimler, yerel kolektiflerin ekosistemdeki diğer kolektiflerle ilişkilerini sağlıyor 
ve yeni kolektiflerin oluşumuna destek oluyor.

Fair Coin, Fair Coop'un parasal aracı. Fair Coin, BitCoin gibi dijital para birimleri ile 
aynı teknolojiyi kullanıyor. Devletler bu araçları kullanmasalar da kullanımını kabul 
etmiş durumdalar. Bu teknolojinin merkezsiz yapısı nedeniyle engellenmesi de o kadar değil 
zaten.

Diğer dijital para birimlerinden farklı olarak Fair Coin, spekülasyona açık değil çünkü 
Fair Coop meclisi tarafından yönetiliyor ve yeni Fair Coin basılmadığı için değişim 
değerinin düşmeyeceği garantileniyor. Üstelik Fair Coin kullanımı yaygınlaştıkça değeri de 
artıyor. Tedavüldeki 53 milyon Fair Coin'in 10 milyonu Fair Coop'a ait. Bunun 1 milyonu 
sistemin geliştirilmesi için, kalanı ise para dengesini korumak için kullanılıyor. Fair 
Coin'i Bitcoin'e çevirirken bir ücret alınmıyor ancak Euro'ya çevirirken ufak bir ücret 
alınıyor.

CIC'in büyüdükçe zayıflayan yapısının aksine Fair Coin sayesinde büyüdükçe güçlenen bir 
ekonomik sistem oluşturuluyor. CIC gibi doğrudan demokrasi ile işleyen Fair Coop ise, bu 
sistemin dünya çapında yayılmasını ve diğer diğer kolektiflerle kooperatif ilişkiler 
kurmasını sağlıyor.

Ne büyüklükte bir ekonomiden bahsediyoruz? Başka hangi coğrafyalardan kooperatifler katılıyor?

Fair Coop en başından, dünya çapında otonom, radikal kolektifleri ve kooperatif 
hareketlerin birbirlerine bağlandığı, dayanışmayla daha güçlü hale geldiği bir ekosistem 
olarak düşünüldü. Latin Amerika'dan Hindistan'a, Avrupa'dan Afrika'ya yayılan Fair Coop, 
radikal projelere devlet kontrolü dışında bir ekonomik hareket alanı sağlıyor. Fair 
Coop'un da katılımıyla 2017 yazında oluşturulan Bank of Commons ise devletlerin kontrolü 
olmadan Fair Coin kullanımını kolaylaştırmak için, online cüzdan, transfer, döviz alım 
satımı hizmetlerini sağlıyor. Fair Coin'ın ulaşılabilir olmasını sağlamak için ise Fair 
Coop'un yerel birimleri, aynı zamanda Fair Coin ile yerel para birimi arasında değişimi 
yapıyor.

Devlet sınırlarını aşmak ve vergi baskısından kurtulmak için ise bütün işlemler, yerel 
kooperatiflerin üzerinden fatura kesebileceği Freedom Coop üzerinden yapılıyor. Böylece 
kooperatifler, kolektifler ve bireylerin, tedarik ve dağıtımlarında kullanabilecekleri 
yasal bir kimlikleri oluyor.

Bu oluşumlara yenilerini eklemeyi sürdürüyoruz. Örneğin bireylerin seyahat planlarını 
sisteme girip, merkezi olmayan bir dağıtım ağını işletmeleri konusunda çalışıyoruz.

Şimdiye kadar hangi engellerle karşılaştınız? Devletlerin herhangi bir baskısıyla 
karşılaştınız mı?

Fair Coop şimdiye kadar devletler tarafından bir baskıyla karşılaşmadı. Ancak 
katılımcıları olan kolektif hareketler üzerindeki baskılar gittikçe artıyor. Örneğin 
Katalonya'daki bağımsızlık yanlısı hareketler de bu ağın parçası ve devlet bunların 
üzerine gittikçe ekonomik kaynakları olan Fair Coop'un üzerine de gidecektir. Ancak Fair 
Coin'in merkezsiz yapısı devletin baskılarına karşı güçlü bir direniş imkanı sağlıyor.

Bu röportaj Meydan Gazetesi'nin 41.sayısında yayınlanmıştır.

http://meydangazetesi.org/gundem/2017/11/roportaj-radikal-kooperatiflerin-kuresel-agi-fair-coop/


More information about the A-infos-tr mailing list